باورهای غلط دربارهٔ منشور کوروش که باید کنار بگذارید

فهرست مطالب (6 بخش)

منشور کوروش استوانه‌ای گلی است که پس از فتح بابل در ۵۳۹ پیش از میلاد به دستور کوروش بزرگ و به خط و زبان میخی بابلی نوشته شد. اما دور و برش پر از باورهای غلط است؛ باورهایی که از دهانِ دهان می‌پیچند و کار را سخت‌تر می‌کنند. این سند کهن به گزارش آزادسازی اسیران و بازگشت آیین‌های محلی، «نخستین منشور حقوق بشر» لقب گرفته است. در این صفحه، رایج‌ترین آنها را یکی‌یکی بررسی می‌کنیم.

چرا این باورهای غلط ساخته می‌شوند؟

ذهن ما به میان‌بر علاقه دارد؛ یک جملهٔ ساده و تکرارشونده، راحت‌تر از یک واقعیت پیچیده منتقل می‌شود. منشور کوروش استوانه‌ای گلی است که پس از فتح بابل در ۵۳۹ پیش از میلاد به دستور کوروش بزرگ و به خط و زبان میخی بابلی نوشته شد. — دقیقاً همین پیچیدگی است که دامن به تفسیرهای ساده‌انگارانه می‌دهد.

باورها و حقیقت‌ها

باور 1: «گمان‌کردن که منشور اعلامیهٔ حقوق بشر به معنای امروزی است؛ سندی سیاسی و مذهبی بابلی است»

حقیقت: منشور در کاوش‌های بابل در سال ۱۸۷۹ میلادی کشف و به موزهٔ بریتانیا برده شد

چرا این باور رایج است؟ چون در یک نمونهٔ محدود دیده شده و تعمیم داده شده است؛ اما با شواهد گسترده‌تر، این تصویر کامل نیست.

باور 2: «تصور اینکه منشور به خط فارسی باستان نوشته شده؛ زبان آن بابلی است»

حقیقت: کوروش در منشور از بازگرداندن بت‌ها به معابدها و بازگشت تبعیدیان به سرزمینشان می‌گوید

چرا این باور رایج است؟ چون در یک نمونهٔ محدود دیده شده و تعمیم داده شده است؛ اما با شواهد گسترده‌تر، این تصویر کامل نیست.

باور 3: «باور اینکه همهٔ مورخان لقب حقوق بشری آن را بی‌چون‌وچرا پذیرفته‌اند؛ این لقب مناقشه‌برانگیز است»

حقیقت: متن منشور به زبان و خط بابلی است نه فارسی باستان یا ایلامی

چرا این باور رایج است؟ چون در یک نمونهٔ محدود دیده شده و تعمیم داده شده است؛ اما با شواهد گسترده‌تر، این تصویر کامل نیست.

چه چیزی به جای این باورها؟

  • منشور در کاوش‌های بابل در سال ۱۸۷۹ میلادی کشف و به موزهٔ بریتانیا برده شد
  • کوروش در منشور از بازگرداندن بت‌ها به معابدها و بازگشت تبعیدیان به سرزمینشان می‌گوید
  • متن منشور به زبان و خط بابلی است نه فارسی باستان یا ایلامی
  • لقب نخستین منشور حقوق بشر تا حد زیادی ساختهٔ قرن بیستم و محل بحث پژوهشگران است

منابع معتبر برای فهم درست

منبع / ابزار چه استفاده‌ای؟
وب‌سایت موزهٔ بریتانیا دیدن تصویر و شرح منشور
کتاب‌های کوروش‌شناسی بازخوانی تاریخی و انتقادی سند
راهنمای خط میخی برای مبتدی درک چگونگی نوشته‌شدن متن منشور
مستندهای هخامنشی‌شناسی بازسازی فتح بابل و سیاست کوروش

پرسش‌هایی که از این باورها می‌ماند

منشور کوروش واقعاً چه می‌گوید؟

کوروش خود را پادشاهی آرام و خشنوددل بابلی‌ها معرفی می‌کند و از بازگرداندن معابد و آیین‌های محلی و بازگشت تبعیدیان به دیارشان گزارش می‌دهد.

چرا این منشور این‌قدر معروف شد؟

در قرن بیستم این استوانه به نماد افتخار ملی و پیشینهٔ حقوق بشر در ایران بدل شد و رونوشتش به سازمان ملل رسید؛ شهرت امروزی‌اش بیشتر محصول همین قرن است.

اصل منشور را کجا می‌توان دید؟

اصل استوانه در موزهٔ بریتانیا در لندن نگهداری می‌شود و نمایش‌های گردشی و رونوشت‌هایی از آن در جای‌های دیگر دیده شده است.

جمع‌بندی

در این نوشته تلاش کردیم تصویری واقع‌بینانه و کاربردی از منشور کوروش ارائه کنیم. قدم بعدی با شماست: یکی از نکته‌های همین صفحه را انتخاب کنید و همین امروز اجرایش کنید.

حامد لطف

طراح و توسعه‌دهندهٔ وب؛ تجربهٔ ساخت پرتال‌ها، فروشگاه‌ها و پلتفرم‌های آموزشی. اینجا تجربه‌های واقعی کار را می‌نویسم — از طراحی و کد تا سئو و ابزارها.

پروژه دارم ↖
SPONSORED · تبلیغ

آموزش رایگان + سرمایه ترید

آموزش کاملا رایگان سیستم محور فارکس , کریپتو و بورس ایران همراه با سرمایه ترید

شروع رایگان ↖

دیدگاه‌ها

۰ دیدگاه

هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید.

دیدگاه خود را بنویسید

نظرات پس از بررسی منتشر می‌شوند؛ ایمیل شما هیچ‌جایی نمایش داده نمی‌شود.
ادامهٔ مسیر

بیشتر بخوانید.

همهٔ «دانستنی‌ها» ↖
دانستنی‌ها

شروع سریع با ابن‌سینا و قانون در طب در ۱۵ دقیقه

ابوعلی حسین ابن‌سینا، پزشک و فیلسوف ایرانی سدهٔ چهارم و پنجم هجری است که دانشنامهٔ «قانون در طب» او تا سده‌ها در دانشگاه‌های اروپا تدریس می‌شد. راهنمای کاربردی و کامل — شروع سریع در بلاگ حامد لطف.

۱ اسفند۲ دقیقه مطالعه