ساختن کتاب با دست کودک؛ تا زدن و بستن برگهها، نقاشی و نوشتن داستان و جلدسازی با مقوا؛ فرایندی که قصهگوی کوچک را به مؤلف تبدیل میکند و کتابش را به گنج خانه. اگر تازه با این موضوع آشنا شدهاید، این صفحه دقیقاً برای شما نوشته شده است؛ بدون فرضِ دانش قبلی. کودک وقتی نویسندهٔ کتاب خودش باشد، روایت، ترتیب و غرور خواندن را یکجا تجربه میکند؛ کتاب دستساز ارزانترین راه کشف عشق به نوشتن است.
چرا مبتدیها گیج میشوند؟
چون بیشتر راهنماها برای کسانی نوشته شده که از قبل نیمی از مسیر را رفتهاند. ما در این صفحه از همان نقطهٔ صفر شروع میکنیم: ساختن کتاب با دست کودک؛ تا زدن و بستن برگهها
پنج قدم اولِ شما
- مسئله را در یک جمله برای خودتان تعریف کنید
- از سادهترین منبع شروع کنید: کاغذ و مقوای رنگی
- از داستانهای شفاهی خود کودک شروع کنید و بنویسید
- برگهها را تا بزنید و با گیره یا نخ و سوزن ببندید
- نوشتن را بر عهدهٔ کودک بگذارید حتی با خط کجوکوله
واژههایی که باید بشناسید
- کتابسازی دستی با کودک؛ در یک جمله: ساختن کتاب با دست کودک
- کتابسازی از چه سنی ممکن است — از چهار تا پنج سالگی با داستان دیکتهشده به والد؛ در دبستان نوشتن و صحافی را خود کودک انجام میدهد.
- کودکم فقط عکس میکشد و متن نمینویسد — اشکالی ندارد؛ کتاب تصویری هم کتاب است و روایت تصویری
سه نصیحت طلایی برای شروع
- جلد مقوایی سخت بدهید و نام نویسنده رویش بنویسید
- کتابهای ساختهشده را در قفسهٔ واقعی کتاب خانه بچینید
- یک شب بهعنوان مراسم رونمایی کتاب برگزار کنید
چیزهایی که لازم نیست نگرانشان باشید
مبتدیها معمولاً این نگرانیها را دارند و وقتشان را میگیرد:
- نگرانی «اصلاح غلطهای املایی روی متن اصلی کتاب کودک» — معمولاً درست نیست و فقط شروع را عقب میاندازد
- نگرانی «راستیآزمایی منطقی قصه و کشتن تخیل نویسندهٔ کوچک» — معمولاً درست نیست و فقط شروع را عقب میاندازد
- نگرانی «بیتوجهی و دور انداختن کتاب دستساز بعد از چند روز» — معمولاً درست نیست و فقط شروع را عقب میاندازد
منابع سادهٔ شروع
| منبع / ابزار | چه استفادهای؟ |
|---|---|
| کاغذ و مقوای رنگی | برگه و جلد کتاب دستساز با هر تمی |
| گیره و سوزن و نخ | اتصال برگهها به روشهای مختلف صحافی ساده |
| ماژیک و مداد رنگی | تصویرسازی و نوشتن متن با دست خود کودک |
| چسب و قیچی و نوار چسب رنگی | تزئین و محکمکاری جلد و صفحهها |
پرسشهای خودِ مبتدیها
کتابسازی از چه سنی ممکن است؟
از چهار تا پنج سالگی با داستان دیکتهشده به والد؛ در دبستان نوشتن و صحافی را خود کودک انجام میدهد.
کودکم فقط عکس میکشد و متن نمینویسد؟
اشکالی ندارد؛ کتاب تصویری هم کتاب است و روایت تصویری، مقدمهٔ طبیعی نوشتن داستان در سالهای بعد محسوب میشود.
با کتابهای دستساز چه کنیم؟
قفسهای مخصوص بگذارید، در روزهای تولد بهعنوان هدیه بدهید و برای بچههای فامیل یک جلسهٔ روخوانی برگزار کنید.
حرف آخر
نکتهٔ اصلی این نوشته دربارهٔ کتابسازی دستی با کودک ساده بود: کوچک شروع کنید، منظم ادامه بدهید و از تجربهٔ دیگران عبور کنید. این صفحه را نشانهگذاری کنید؛ فهرستها وقتی دوباره خوانده شوند، نیمی از ارزششان را برمیگردانند.
دیدگاهها
۰ دیدگاههنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید.