بارگذاری درست فونت (مخصوصاً فارسی) روی سایت: فرمت، زیرمجموعه، fallback و کارایی. اگر تازه با این موضوع آشنا شدهاید، این صفحه دقیقاً برای شما نوشته شده است؛ بدون فرضِ دانش قبلی. فونت، نیمی از هویت بصری سایت فارسی است؛ بارگذاری بد یا حجم چند مگابایتی، هم سرعت را میکشد هم سئو را.
چرا مبتدیها گیج میشوند؟
چون بیشتر راهنماها برای کسانی نوشته شده که از قبل نیمی از مسیر را رفتهاند. ما در این صفحه از همان نقطهٔ صفر شروع میکنیم: بارگذاری درست فونت (مخصوصاً فارسی) روی سایت: فرمت
پنج قدم اولِ شما
- مسئله را در یک جمله برای خودتان تعریف کنید
- از سادهترین منبع شروع کنید: Vazirmatn
- از فونتهای آزاد و باکیفیت فارسی استفاده کنید: وزیرمتن، ایرانسنسگونههای متنباز، استعداد.
- فونت را subset کنید؛ کاربر فقط حروف استفادهشده را دانلود کند نه ۳۰۰ کاراکتر عربی/لاتین اضافه.
- فرمت woff2 استاندارد امروز است؛ ttf خام را به وب نیاورید.
واژههایی که باید بشناسید
- فونتهای وب؛ در یک جمله: بارگذاری درست فونت (مخصوصاً فارسی) روی سایت: فرمت، زیرمجموعه، fallback و کارایی.
- چند فونت در سایت — یکی برای متن
- گوگلفونت برای ایران خوب است — خیر؛ سرعت و ثباتش برای کاربر ایرانی ناپایدار است
سه نصیحت طلایی برای شروع
- font-display: swap تا متن با فونت جایگزین فوراً دیده شود و صفحه سفید نماند.
- فونت را self-host کنید تا به CDN خارجی وابسته نباشید؛ برای ایران این حرف دو برابر صادق است.
چیزهایی که لازم نیست نگرانشان باشید
مبتدیها معمولاً این نگرانیها را دارند و وقتشان را میگیرد:
- نگرانی «بارگذاری ۷ وزن فونت وقتی فقط ۲ وزن لازم است» — معمولاً درست نیست و فقط شروع را عقب میاندازد
- نگرانی «استفاده از فونتهای لایسنسدار بدون مجوز؛ ریسک حقوقی واقعی» — معمولاً درست نیست و فقط شروع را عقب میاندازد
- نگرانی «حذف fallback؛ لحظهٔ قبل از لود فونت، صفحهٔ بیهویت و پرشدار است» — معمولاً درست نیست و فقط شروع را عقب میاندازد
منابع سادهٔ شروع
| منبع / ابزار | چه استفادهای؟ |
|---|---|
| Vazirmatn | فونت فارسی متنباز و عالی برای وب |
| subsets-fonts فارسی | نسخههای سبکشدهٔ حروف فارسی |
| woff2 compressors | تبدیل و فشردهسازی |
| next/font | خودکارسازی کامل در نکستجیاس |
پرسشهای خودِ مبتدیها
چند فونت در سایت؟
یکی برای متن، حداکثر یکی برای تیتر؛ بیشتر یعنی آشوب.
گوگلفونت برای ایران خوب است؟
خیر؛ سرعت و ثباتش برای کاربر ایرانی ناپایدار است، self-host کنید.
چطور بفهمم فونت سنگین است؟
در DevTools تب Network فیلتر font؛ بالای ۱۵۰ کیلوبایت برای هر وزن یعنی سنگین.
جمعبندی
در این نوشته تلاش کردیم تصویری واقعبینانه و کاربردی از فونتهای وب ارائه کنیم. قدم بعدی با شماست: یکی از نکتههای همین صفحه را انتخاب کنید و همین امروز اجرایش کنید.
دیدگاهها
۰ دیدگاههنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید.